ارتباط با مدیر کل





 

 
بيشتر
اخبار
1399/6/5 چهارشنبه معرفی کتاب به مناسبت ایام ماه محرم؛ سیری در «فرهنگ سوگ شیعی»
کتاب: فرهنگ سوگ شیعی
مدیر و سرویراستار: محسن‌حسام مظاهری
ویرایش اول: 1395، ویرایش دوم: 1399، نشر آرما

به هر روی در موعد ماه محرم، جامعه ما رنگ و بوی حسینی به خود می‌گیرد و بسیاری به طُرُق گوناگون - از خطابه و وعظ و بسیاری با دسته و علامت و سنج و دُهل و...- در این آیین کهن مردمی شرکت می‌کنند. در این میان اما لازم است به همراه پسندیده‌گی حُب و شور، پای تعمیق، تدبیر و شعور حسینی نیز به میان کشیده شود. یعنی بدانیم اهداف این قیام و حرکت چه بوده و از ظاهر به بطن قضیه برویم. یکی از راه‌های آشنایی و کسب تعمق، مطالعه آثار معتبر و برجسته ای است که توسط اساتید، پژوهش‌گران و علمای دین و معارف نگاشته شده است. یکی از بهترین کتبی که جهت آشنایی و فهم درک ابعاد این ماه و سوگ حسینی تالیف شده؛
«فرهنگ سوگ شیعی» است که با مدیریت و سرویراستاری محسن‌حسام مظاهری توسط نشر خیمه در سال 1395 منتشر شده است. ویرایش اول این کتاب با حضور 43 نویسنده و 237 مقاله‌ی ارجاعی و غیر ارجاعی انجام شده و به گفته سرویراستار قرار است هر پنج سال یک بار این فرهنگ بازنگری و ویرایش شود.

کتاب در اولین ویرایش خود تقریبا بیشتر مداخل و موضوعات مرتبط را به صورت خلاصه و مفید و با نگاهی بین رشته‌ای و با رویکرد عقلانی و منصفانه پوشش داده و نقل و قول‌های گوناگون را بدون جانبداری خاص، بازگو کرده تا از این رهگذر مخاطب به درک علمی از آنچه که بدان باور دارد، دست یابد.
تمرکز اصلی این دانش‌نامه، بر مقوله‌ی عزاداری مذهبی شیعیان در کشورهای مختلف (با تأکید ویژه بر ایران) است و موضوعاتی که مستقیم یا با واسطه به این مقوله مرتبط می‌شوند. به‌تبع این رویکرد، مداخل این دانشنامه، ۱۰ گروه موضوعی را شامل می‌شود.
این ده شاخه عبارت هستند از: اول مفاهیم و اصطلاحات (مانند «اشک» و «شفاعت»)، دوم: آثار مکتوب مانند مقاتل و کتب زیارتی، سوم: اشخاص؛ اعم از: بزرگان دینی، علما و روحانیون، روضه‌خوانان و مداحان، وعاظ، مقتل‌نویسان و شاعران چهارم: آیین‌ها، آداب و رسوم، پنجم: واحدهای جغرافیایی؛ اعم از: کشور‌ها و شهرهای مختلف، ششم: اماکن؛ اعم از: حسینیه‌ها، تکایا، هفتم: اشیا مانند «عَلَم»،  هشتم: زمان‌ها (مانند «عاشورا»، «بیست‌ویکم رمضان» و «فاطمیه») نهم: سازمان‌ها (مانند «مؤسسه وعظ و خطابه» و «هیئت رزمندگان اسلام») دهم: دوره‌های تاریخی و دولت‌ها (مانند «آل‌بویه»، «صفویه» و «قاجار»)
برای این شاخه‌ها با مرتب‌سازی الفبایی و با دیدی جامع، تعاریف و توضیحات مناسبی همراه با ارائه منبع مورد استفاده ارائه شده و تعدادی کتاب نیز برای مطالعه بیشتر در پایان هر بخش آورده شده است.
به عنوان نمونه در بخش الفبایی (ر) و در توضیح «روضه‌خوانی» آمده است: «روضه بیان و شرح مصائب اهل بیت به قصد گریاندن دیگران در مجلس عزاداری است. و از رایج‌ترین آیین‌های عزاداری شیعیان و گزارش حزن انگیز واقعه‌ی کربلا و سرگذشت امامان شیعه و منصوبان آن هاست. «روضه» در لغت به معنی باغ است و نامگذاری مجالس عزاداری به این نام به سبب کتاب «روضه الشهدا» است. این کتاب مَقتلی است به فارسی اثر «واعظ کاشفی» که در دوره‌ی تیموری نگاشته شده است. استقبال از این کتاب به اندازه‌ای بوده که کسانی آن را در مجامع عمومی برای مردم می‌خواندند. به تدریج و با گسترش این مجالس، عنوان روضه و روضه‌خوانی به عنوانی عمومی برای همه مجالس بدل شد و روایان مصائب ائمه به روضه‌خوان شهرت یافتند. برخی روضه‌خوانان با هدف ایجاد شور و گریه مستمعان، معمولا گزارش‌های تاریخی را در روایت های عامیانه و با شاخ و برگ داستانی و گاه تخریف روایت کرده‌اند. گسترش این تحریفات سبب شد که برخی از علما از جمله محدث نوری از علمای دوره ی قاجار کتاب لولو مرجان را با هدف تقبیح و مقابله با روضه‌های غلط بنگارد و در آن به انتقاد صریح به برخی روضه‌خوانان و نیز مقاتل حاوی مطالب غیر معتبر و نویسندگان آن‌ها بپردازد.
مطالعه این کتاب محققانه و سترگ برای آن‌هایی که دل در گرو مکتب اهل بیت دارند سبب می‌شوند با دستانی پر از آنچه شور و شعور است، «سوگ شیعی» را پاس بدارند.
مخاطب این کتاب خواندنی علاوه بر عموم مردم باورمند به دانشجویان، طلاب علوم دینی، پژوهش‌گران و علاقه‌مندان حوزه‌ی مطالعات شیعی نیز توصیه می‌شود.

* نوشته آقای محسن جلیلوند، کارشناس منابع اداره کل کتابخانه های عمومی استان قزوین
بيشتر
سال جهش تولید گرامیباد
میز خدمت
به یاد شهدا
بيشتر
نورسیده ها
سامانه مدیریت نظارت و ارزیابی عملکرد
ویژه همکاران
بازدید سایت
تعداد بازديد اين صفحه: 917471
تعداد بازديد کنندگان سايت: 264098287 تعداد بازديد زيرپورتال: 933045 اين زيرپورتال امروز: 594 سایت در امروز: 31258 اين صفحه امروز: 503
        نشانی: قزوین - بلوار مدرس - جنب نیروی انتظامی - اداره کل کتابخانه های عمومی استان قزوین کد پستی 13137-34156 تلفن: 33243767 - 33243768 -028     فاکس : 33243766 - 028
 
 .Copyright © 2015 www.qazvinpl.ir. All rights reserved